03.02.2026
Bij zo'n massief handelsakkoord als Mercosur zijn er niet enkel winnaars
Tal van boerenslogans, zoals “Neen tegen Mercosur, ja tegen eten van bij ons” of “Mercosur, dood aan de landbouw”, pogen een gevoelige snaar te raken, maar gaan voorbij aan een harde waarheid: vele van onze landbouwbedrijven produceren namelijk amper voedsel voor onszelf. Hun inkomen komt in belangrijke mate zelf voort uit export naar het buitenland! Denk maar aan het Vlaamse varkensvlees voor de Chinese markt of de Limburgse peren die naar Japan gaan. Beetje hypocriet, niet?
Het is een illusie om te denken dat bij zo’n massief handelsakkoord er binnen alle betrokken sectoren enkel winnaars zouden zijn. De Vlaamse landbouwsector zal enigszins geraakt worden, al zitten ook daar duidelijk winnaars: telers van groenten en fruit, producenten van varkensvlees zien hun exportopties en potentiële winstmarges aanzienlijk groeien. Wie daarentegen in zijn stallen vleesrunderen of -kippen staan heeft, of suikerbieten op zijn akkers, heeft iets minder redenen om te lachen. Al moet gezegd dat de EU heel wat maatregelen (gelimiteerde importvolumes, strikte kwaliteitscontroles, etc.) ingebouwd heeft die simpelweg verhinderen dat de Europese markt overspoeld zal worden door goedkope Mercosur-landbouwproducten waarvoor bij ons verboden pesticiden gebruikt werden. Trouwens, wantrouwen de Vlaamse vleeskwekers ook de soja die zij massaal uit Zuid-Amerika importeren om hun beesten te voeren?
Ondertussen gaan er stemmen op, zoals die van Wouter Beke (CD&V) en Hilde Vautmans (Anders), om te snijden in de Europese milieuwetgeving met als doel de concurrentiepositie van de Europese landbouwers te verstevigen. Ofwel hebben zij het Mercosur-akkoord en de EU-regelgeving betreft voedselimport nog nooit gelezen; ofwel gaat het hen er alleen om binnen de huidige populistische sfeer aan zieltjeswinnerij te doen. 'Sabotage Sammy' deed er wat dat betreft afgelopen weekend nog een flinke stoot bovenop toen hij aankondigde het stikstofakkoord in de prullenpak te willen dumpen. Wat een klucht. Het collectief recht om in een gezonde, groene omgeving – wat in Vlaanderen sowieso al aardig onder druk staat – te mogen wonen, leven en werken verder uithollen ten gunste van een aantal private (landbouw)bedrijven. Dat moeten we als ontwikkelde maatschappij echt niet willen accepteren!
Willen we onze boeren een blijvend hart onder de riem steken, zullen we hen als maatschappij moeten steunen om het financieel goed te hebben zonder dat ze daarvoor en masse hoeven te produceren voor het buitenland. Als zaakvoerder van een Vlaamse imkerij die moet opboksen tegen supermarkten waar spotgoedkope honing van buiten de EU in de rekken staat, snap ik maar al te goed de uitdagingen verbonden aan het overtuigen van de consument om een eerlijke prijs te betalen voor een duurzaam, lokaal product. Toch leert ervaring dat het verre van hopeloos is. Daarom een warme oproep aan al onze volksvertegenwoordigers: in plaats van nog meer uitzonderingsregels te bedenken of milieuwetgeving af te zwakken, maak werk van een strategisch voedselsysteem waarin consumenten een eerlijke prijs willen (én kunnen) betalen voor duurzame, lokale producten die op agro-ecologische wijze geproduceerd zijn. Zorg dat onze boeren eindelijk goed hun brood kunnen verdienen met het maken van gezond eten van bij ons.
Dylan Elen
---
Dit opiniestuk werd opgenomen in WKND Limburg, bijlage bij Het Belang van Limburg op 31/01/25, in een ietwat aangepaste versie.
